Ιωάννης Φωκάς

Ιωάννης Φωκάς, Juan de Fuca Strait, Απόστολος Βαλεριάνος (1536 – 1602) Θαλασσοπόρος

Ο Ιωάννης Φωκάς (ΙΩΑΝΝΗΣ ΦΩΚΑΣ, ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΑΛΕΡΙΑΝΟΣ, JUAN de FUCA STRAIT) γεννήθηκε το 1536 στο χωριό Βαλεριάνο του Ελειού στην Κεφαλονιά, ήταν γνωστός και ωςΑπόστολος Βαλεριάνος ή Φωκάς Βαλεριανάτος,προφανώς για να τον ξεχωρίζουν από άλλα μέλη της οικογένειας που ζούσαν στο Αργοστόλι. Μετά  την Άλωση του 1453, μεγάλο μέρος του πληθυσμού της Πόλης αναζήτησε  καταφύγιο σε περιοχές μακριά από την οθωμανική λαίλαπα. Μια από τις  οικογένειες που κατέφυγαν σε περιοχές της σημερινής Ελλάδας είναι και οι  πρόγονοι του Ιωάννη Φωκά. Εκείνη την περίοδο, η επέκταση της κυριαρχίας της Ισπανίας στις ακτές της Ιταλίας και οι εμπορικές σχέσεις με τα Ιόνια νησιά, έδωσαν την ευκαιρία σε πολλούς ντόπιους ναυτικούς να απασχοληθούν σε ισπανικά πλοία ως πληρώματα και αξιωματικοί.

Ο Ιωαννης Φωκας όμως δεν αρκέστηκε σε αυτό και ταξίδεψε στην Ισπανία από όπου αναχωρούσαν πλοία για τις υπερπόντιες κτήσεις. Οι αξιοθαύμαστες επιδόσεις του στη ναυσιπλοΐα προσέλκυσαν το ενδιαφέρον του βασιλιά της Ισπανίας ο οποίος τον διόρισε πλοηγό στο στόλο των Δυτικών Ινδιών για πάνω από σαράντα χρόνια. OJuan de Fucaέτσι τον έλεγαν πλέον στα ισπανικά,στα τέλη του 16ου αιώνα είχε αποκτήσει μεγάλη φήμη λόγω των τολμηρών ταξιδιών του στον Ειρηνικό ωκεανό. Στα 1592, ο αντιβασιλέας της Νέας Ισπανίας (το σημερινό Μεξικό), Luis de Velaseo, του ανέθεσε την ανακάλυψη των στενών του Έινιαν (Straits of Anian) από όπου υπήρχε ο φόβος ότι οι Άγγλοι θα περνούσαν στον Ειρηνικό ωκεανό. Του ζητήθηκε επίσης η ανακάλυψη ενός βορειοδυτικού περάσματος που επέτρεπε την πρόσβαση από τις νότιες θάλασσες στην Ευρώπη μέσω του Βόρειου Ατλαντικού, όπως το είχε οραματιστεί ο σερ Φράνσις Ντρέικ. Τα πληρώματα των δύο πλοίων της αποστολής αρμένισαν κατά μήκος της Δυτικής ακτής της Βόρειας Αμερικής (Μεξικό, Καλιφόρνια), μέχρι γεωγραφικό πλάτος 47 μοιρών και εισήλθαν στα στενά που χωρίζουν το νησί του Βανκούβερ στον Καναδά από την Αμερικανική Ήπειρο. Στις ακτές οι ναύτες παρατήρησαν γη πλούσια σε καρπούς και μεταλεύματα και ιθαγενείς ενδεδυμένους με δέρματα ζώων. Συνέχισαν μέχρι την έξοδό τους από τα στενά στον Ειρηνικό και κατόπιν κατέπλευσαν νότια.

Κατά την επιστροφή του στο Ακαπούλκο ο θαλασσοπόρος Ιωαννης Φωκας έγινε δεκτός με τιμές, αλλά η ανταμοιβή που του είχε υποσχεθεί ο αντιβασιλέας δεν του καταβλήθηκε ποτέ. Το 1593 ή 1594, έφυγε για την Ισπανία ελπίζοντας πως θα τον ανταμοίψει ο βασιλιάς της. Τελικά, δεν βρήκε καμία ανταπόκριση και από τον ισπανικό θρόνο και, απογοητευμένος, αποφάσισε να αποσυρθεί στην πατρίδα του. Περνώντας από τη Βενετία το 1596, συναντήθηκε με τον Άγγλο αξιωματούχο John Douglass, στον οποίο αφηγήθηκε την ιστορία και αυτός απευθύνθηκε στον πρόξενο στο Aleppo της Ιταλίας, Michael Locke (Λοκ), που του πρότεινε να αναζητήσει το Βορειοδυτικό πέρασμα προς τον Ειρηνικό για λογαριασμό του Αγγλικού στέμματος. Πριν δεχθεί ο Ιωαννης Φωκας, ζήτησε αποζημίωση για ένα φορτίο που του είχε αποσπάσει ένας άλλος Aγγλος, ο Candish, σε ένα από τα ταξίδια του στις Φιλιππίνες και την Κίνα το Νοέμβριο του 1587 – στο πλοίο επέβαινε η Αγία Άννα ”Santa Anna”.

Μέχρι το 1602 ο Locke δεν κατάφερε να εξασφαλίσει τα χρήματα από την βρετανική κυβέρνηση (100 λίρες) για να πάει τον Φωκά στην Αγγλία, παρόλο το ενδιαφέρον που έδειξαν εκεί για τον έμπειρο πλοηγό. Έγραψε μία επιστολή στον Φωκά αλλά δεν έλαβε ποτέ απάντηση πιθανολογώντας έτσι πως είχε πεθάνει – πράγμα που είχε συμβεί. Μερικοί λένε ότι είχε πάρει την έγκριση για το πολυπόθητο ταξίδι. Άλλοι ιστορικοί λένε πως στο διάστημα αυτό ο Ιωάννης Φωκάς είχε επιστρέψει στη πατρίδα του για να αναζητήσει την ηρεμία και τη γαλήνη από τα περιπετειώδη ταξίδια του και τις τρικυμίες. Ο Λοκ δημοσίευσε το Ημερολόγιο του Καπετάν Φωκά, “RelacióndelviajedeJuandeFucaydescubrimientodelestrechodeAnian“, στα 1604 στο Λονδίνο. Η ιστορία του Φωκά έτσι όπως την μετέφερε στον Λοκ, πρωτοδημοσιεύθηκε το 1625 στο βιβλίο του άγγλου θαλασσοπόρου Σάμιουελ Πούρτσας (SamuelPurchas).

Το όνοματου Κεφαλονίτη θαλασσοπόρου Ιωάννη Φωκά, δόθηκε στο σύμπλεγμα των στενών μεταξύ Βανκούβερ και Αμερικήςαπό τη Ρωσική Αυτοκρατορική Ακαδημία Επιστημών στα 1725, γνωστό σήμερα παγκοσμίως ως«Juan de Fuca Strait». Το 1787 ο βρετανός πλοίαρχος Τσαρλς Μπάρκλεϋ (CharlesBarkley), αναγνωρίζοντας τον πορθμό ανάμεσα στη νήσο Βανκούβερ και την Πολιτεία Ουάσιγκτον των ΗΠΑ ως τα μέρη που εξερεύνησε ο ΙΩΑΝΝΗΣ ΦΩΚΑΣ, έδωσε στην περιοχή το όνομα: ’’Στενά του Χουάν ντε Φούκα’’ (StraitofJuandeFuca).

Πηγή: http://www.kefaloniaview.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=45&Itemid=72&lang=el

Advertisements

One thought on “Ιωάννης Φωκάς

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s